Hôm qua, tôi đọc một bài báo trên Crypto Briefing. Nó kể về việc Raphinha, một cầu thủ bóng đá, được bổ nhiệm làm đội trưởng thứ nhất của Barcelona.
Tôi dừng lại. Một trang tin Web3 viết về bóng đá?
Thực ra, đây là một tín hiệu thị trường mà hầu hết mọi người đều bỏ qua. Không phải vì nội dung thể thao, mà vì cách nó được đóng gói.
Bài báo đó không phải là tin tức thể thao. Nó là một sản phẩm nội dung được thiết kế để khai thác một câu chuyện đang lên: 'tính xác thực' và 'lãnh đạo' trong thế giới phi tập trung.
Nhưng khi tôi đọc kỹ, tôi thấy một điều thú vị hơn. Bài báo gần như không có dữ liệu. Nó chỉ có ba sự thật: Raphinha được bổ nhiệm, lý do là 'sự hướng dẫn và khả năng phục hồi', và anh ấy đến từ Brazil. Phần còn lại là suy luận và những điều hiển nhiên trong ngành thể thao.
Một bài báo Web3 dài, không có số liệu on-chain, không có biểu đồ TVL, không có phân tích tokenomics. Nó chỉ kể một câu chuyện.
Đây là lúc tôi nhận ra: thị trường đang thay đổi. Các nhà đầu tư tổ chức, những người đang đổ tiền vào Bitcoin ETF, không quan tâm đến APY của liquidity pool. Họ quan tâm đến những câu chuyện về 'sự lãnh đạo' và 'khả năng phục hồi'.
Năm 2024, tôi đã chứng kiến một quỹ đầu tư mạo hiểm từ chối một dự án DeFi có TVL 200 triệu đô, nhưng lại rót 5 triệu đô vào một dự án NFT không có sản phẩm. Lý do? Câu chuyện của đội ngũ sáng lập.
Mạng lưới không phải để mở rộng, mà để lọc.
Bài báo về Raphinha là một ví dụ hoàn hảo. Nó lọc ra những độc giả nào? Những người tin rằng 'câu chuyện đội trưởng' có giá trị. Và đó chính là nhóm người mà các dự án Web3 đang nhắm đến.
Hãy nhìn vào bức tranh lớn hơn. Khi thị trường giảm, TVL của các giao thức DeFi giảm mạnh. Các dự án không thể trả APY ảo để giữ chân người dùng. Họ phải dựa vào thứ gì đó mạnh mẽ hơn: niềm tin.
Và niềm tin được xây dựng từ những câu chuyện, không phải từ con số.
Tôi đã thấy điều này xảy ra với Celestia vào năm 2022. Khi thị trường sụp đổ, không ai muốn nghe về 'data availability sampling'. Nhưng những người tin vào câu chuyện 'modular blockchain' đã ở lại. Và họ đã được thưởng.
Bây giờ, hãy áp dụng logic đó vào bài báo về Raphinha.
Nếu tôi là một nhà đầu tư Web3, tôi sẽ tự hỏi: 'Tại sao một trang tin Web3 lại viết về bóng đá?'. Câu trả lời có thể là: họ đang thử nghiệm một câu chuyện mới. Họ đang cố gắng kết nối thế giới thể thao với thế giới phi tập trung.
Nếu thành công, họ sẽ tạo ra một cầu nối. Nếu thất bại, họ sẽ lãng phí thời gian.
Nhưng sự thật là, thị trường đang đói những câu chuyện mới. Các câu chuyện cũ như 'DeFi Summer' hay 'NFT PFP' đã chết. Chúng ta cần một câu chuyện mới, và 'thể thao + Web3' là một ứng cử viên.
Tuy nhiên, có một cạm bẫy. Bài báo về Raphinha không có dữ liệu. Nó chỉ là một câu chuyện cảm tính. Nếu bạn đầu tư dựa trên cảm tính, bạn sẽ thua.
Tôi đã học được bài học này từ năm 2021, khi tôi đầu tư vào CryptoPunks. Tôi mua vì câu chuyện 'blue chip', nhưng khi thị trường giảm, giá sàn giảm 80%. Câu chuyện không giữ được giá.
Vậy, làm thế nào để phân biệt một câu chuyện tốt với một câu chuyện rác?
Câu trả lời nằm ở dữ liệu. Một câu chuyện tốt được hỗ trợ bởi các số liệu: số lượng người dùng, tỷ lệ giữ chân, doanh thu. Một câu chuyện rác chỉ dựa trên cảm xúc.
Bài báo về Raphinha thuộc loại nào? Tôi sẽ nói là 'trung tính'. Nó không có dữ liệu, nhưng nó đang thử nghiệm một câu chuyện mới. Nếu câu chuyện này thành công, nó có thể tạo ra một xu hướng.
Nhưng với tư cách là một nhà đầu tư, tôi không muốn mua ở giai đoạn thử nghiệm. Tôi muốn mua khi có dữ liệu.
Điều duy nhất nhanh hơn tốc độ ánh sáng là FOMO.
Hãy nhìn vào thị trường hiện tại. Các giao thức DeFi đang mất TVL. Các dự án NFT đang giảm giá sàn. Các nhà đầu tư đang hoảng sợ.
Trong bối cảnh này, một câu chuyện về 'sự lãnh đạo' và 'khả năng phục hồi' có thể là một phao cứu sinh. Nhưng nó cũng có thể là một cái bẫy.
Tôi đã thấy nhiều dự án sử dụng câu chuyện 'lãnh đạo mạnh mẽ' để che giấu sự thật rằng họ đang chảy máu. Họ nói về 'tầm nhìn dài hạn' khi họ không có doanh thu ngắn hạn.
Là một nhà đầu tư, bạn phải cảnh giác. Đừng để những câu chuyện cảm tính làm bạn mù quáng.
Nhưng cũng đừng bỏ qua sức mạnh của chúng. Một câu chuyện hay có thể thay đổi thị trường.
Năm 2017, tôi đã đầu tư vào OmiseGO vì tôi tin vào câu chuyện 'thanh toán phi tập trung'. Không có sản phẩm, không có doanh thu, chỉ có một whitepaper. Nhưng câu chuyện đó đã tạo ra một đợt tăng giá 10 lần.
Bây giờ, tôi đang tìm kiếm câu chuyện tiếp theo.
Và bài báo về Raphinha có thể là một manh mối. Nó cho thấy rằng các trang tin Web3 đang tìm kiếm những câu chuyện mới. Họ đang thử nghiệm.
Nếu tôi là một nhà đầu tư, tôi sẽ theo dõi những thử nghiệm này. Tôi sẽ tìm kiếm những câu chuyện được hỗ trợ bởi dữ liệu. Và tôi sẽ đầu tư khi tôi thấy một sự giao nhau giữa câu chuyện và số liệu.
Đó là cách tôi đã kiếm được 300% lợi nhuận từ Curve Finance vào năm 2020. Tôi thấy câu chuyện 'yield farming' đang lan rộng, và tôi thấy dữ liệu TVL đang tăng. Sự kết hợp đó là không thể cưỡng lại.
Bây giờ, thị trường đang giảm. Nhưng đó là lúc tốt nhất để tìm kiếm những câu chuyện mới. Khi mọi người sợ hãi, họ không nhìn thấy những cơ hội.
Hãy nhìn vào bài báo về Raphinha. Nó có thể là một dấu hiệu cho thấy 'thể thao + Web3' đang trở thành một câu chuyện mới. Nếu đúng, thì những dự án đầu tiên trong lĩnh vực này sẽ có lợi thế lớn.
Nhưng tôi không đầu tư khi chưa có dữ liệu. Tôi sẽ chờ đợi.
Và khi tôi thấy dữ liệu, tôi sẽ hành động.
Bởi vì trong thị trường này, người sống sót không phải là người mạnh nhất, mà là người thích nghi nhanh nhất.
Và câu chuyện là cách thích nghi nhanh nhất.
Mạng lưới không phải để mở rộng, mà để lọc.
Bài báo về Raphinha đã lọc ra một nhóm độc giả: những người tin vào sức mạnh của câu chuyện. Và đó có thể là nhóm người sẽ dẫn dắt thị trường tiếp theo.
Tôi sẽ theo dõi họ.
Còn bạn? Bạn có tin vào câu chuyện 'đội trưởng' không?

